Editor’s Note


แม่ฮ่องสอน

ถ้านำแหล่งท่องเที่ยวเด่นของแม่ฮ่องสอนมาให้เลือกเที่ยว เกือบทุกคนล่ะครับ ไม่สามารถเที่ยวได้หมดในทริปเดียวกัน
เพราะมีแหล่งท่องเที่ยวที่เด่นจนไม่อาจจะสละสิทธิ์ทริปไหนได้ และแต่ละแห่งล้วนชวนให้อยู่ ชวนให้พัก คืนหรือสองคืนเป็นอย่างน้อย แค่ตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ก็อยู่ได้หลายวันโดยเที่ยวไม่ซ้ำที่

ฉบับนี้เราจึงชวนเที่ยวเน้นไปที่ตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ทั้งในเมืองและรอบนอก พ่วงด้วยอำเภอใกล้เคียง โดยแยกอำเภอปายไว้อีกฉบับหนึ่ง ในฤดูท่องเที่ยวตลอดหน้าหนาวเดินทางไปแม่ฮ่องสอนง่ายๆ ด้วยการนั่งเครื่องบินจากเชียงใหม่แค่อึดใจเดียวก็ถึงตัวเมืองแม่ฮ่องสอนเที่ยวได้แบบสุดสัปดาห์ประหยัดเวลาได้ ส่วนใครมีเวลาแยะชอบขับรถชมทิวทัศน์ จัดเวลามาได้เลย จากเชียงใหม่ไปแม่ฮ่องสอน ไปทางกลับทางเป็นเส้นทางวงกลมยอดนิยม

หนาวนี้เจอกันแม่ฮ่องสอนครับ

Contributors
Editor  Thanaboon Jamgrajang
Editorial Staff  Suriyapong Rotsukhon
Nipa Klinkosum
Marketing Manager  Worrawuth Jiwanupun
Sales Executive  Wimonwan Tantiwiwattanachai

Contact
Good Trips Co., Ltd.
46/2 Moo 7 Don Kaew, Sarapee, Chiangmai 50140
Tel: 080 502 8999
www.tripsemag.com / FB: TripsMag / IG: tripsmagazine
Editorial Staff: editorial@tripsemag.com
Sales Department: sales@tripsemag.com

Cover Photo
One of the most beautiful white water rafting route in Thailand is ranked to 2-day trip of Tee Lo Le waterfall. The waterfall falling down to Maeklong river is the last point of the trip to visit during rafting.
Pang Ung, Mae Hong Son

หน้าหนาวมาแล้วใครๆ ก็อยากไปเที่ยวแม่ฮ่องสอน

เมืองแห่งขุนเขา และถนนที่คดโค้งมากที่สุดในประเทศไทย

แม่ฮ่องสอนมีที่เที่ยวมหัศจรรย์มากมายที่เกี่ยวข้องกับวิถีชีวิตผู้คน ทั้งกะเหรี่ยงคอยาว ชาวเขาเผ่าต่างๆ
น้ำตกที่สูงสุด ดอกบัวตองที่ยิ่งใหญ่สุด

และช่วงเวลาที่แสนโรแมนติกตลอดหน้าหนาวนี้ แม่ฮ่องสอนก็พร้อมรอรับการมาเยือนครั้งแรก หรือกลับมาเที่ยวอีกครั้งของทุกคน

โปรดระวังทางตรง!

หลายคนจะนึกถึงเส้นทางท่องเที่ยวแบบวงกลม ที่มีจุดเริ่มต้นจาก อ.ฮอด จ.เชียงใหม่ จากนั้นเข้าสู่ จ.แม่ฮ่องสอนผ่านทาง อ.แม่สะเรียง และใช้ทางหลวงหมายเลข 108 ผ่านแม่ลาน้อย ขุนยวม เมือง และเข้าสู่ทางหลวง 1095 ผ่านปางมะผ้า ปาย จากนั้นจะวกกลับเข้าสู่เชียงใหม่อีกครั้งที่ อ.แม่แตง เป็นอันเสร็จสิ้นเส้นทางวงกลม

ขับรถไปเที่ยวเอง
จากเชียงใหม่มี 2 เส้นทางให้เลือก ได้แก่

1 ทางฮอด-แม่สะเรียง
ใช้ทางหลวงหมายเลข 108 ผ่าน อ.หางดง สันป่าตอง จอมทอง ฮอด จากนั้นเข้าสู่ อ.แม่สะเรียง แม่ลาน้อย ขุนยวม และ อ.เมือง

2 ทางแม่มาลัย-ปาย
ใช้ทางหลวงหมายเลข 107 ผ่าน อ.แม่ริม แม่แตง ถึงสามแยกแม่มาลัยเลี้ยวซ้ายเข้าทางหลวงหมายเลข 1095 ผ่านน้ำตกหมอกฟ้า โป่งเดือด ห้วยน้ำดัง ถึง อ.ปาย และไปถึง อ.ปางมะผ้าและ อ.เมืองได้ด้วย

ระยะทางจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอนไปยังอำเภอต่างๆ
แม่ฮ่องสอน-ปางมะผ้า 64 กม.
แม่ฮ่องสอน-ขุนยวม 67 กม.
แม่ฮ่องสอน-ปาย 111 กม.
แม่ฮ่องสอน-แม่ละนา 134 กม.
แม่ฮ่องสอน-แม่สะเรียง164 กม.
แม่ฮ่องสอน-สบเมย 192 กม.

ระยะทางจากจากจุดสำคัญๆ
เชียงใหม่-ปาย 135 กม.
ปาย-ปางมะผ้า 44 กม.
ขุนยวม-แม่ละนา 67 กม.
แม่ละนา-แม่สะเรียง 30 กม.
แม่สะเรียง-สบเมย 25 กม.

รถโดยสาร
จากเชียงใหม่มีรถประจำทางไปแม่ฮ่องสอนทุกวัน ทั้งรถปรับอากาศและรถธรรมดา แบ่งเป็น 2 เส้นทาง ได้แก่
1 เชียงใหม่-แม่สะเรียง-แม่ฮ่องสอน
2 เชียงใหม่-ปาย-แม่ฮ่องสอน

เครื่องบิน
ปัจจุบันจังหวัดแม่ฮ่องสอนยังไม่มีสายการบินใดให้บริการบินตรงจากกรุงเทพฯ ถึงสนามบินแม่ฮ่องสอน แต่จากจังหวัดเชียงใหม่มีให้บริการทุกวันโดย นกแอร์ และวิสดอมแอร์เวย์ส

หมอก 3 ฤดู

ทำไมแม่ฮ่องสอนจึงได้รับฉายาว่าเมืองหมอก 3 ฤดู?
คำตอบก็คือ ใน 1 ปี แม่ฮ่องสอนจะถูกปกคลุมด้วยหมอกต่างๆ ดังนี้
หมอกน้ำค้างในฤดูหนาว
หมอกควันจากการเผาไร่เกษตร การหุงหาอาหารของชาวบ้าน และไฟป่าในฤดูร้อน
หมอกไอดิน และหมอกจากสายฝนในฤดูฝน
แม่ฮ่องสอนอยู่ทางภาคเหนือเยื้องทางตะวันตกเฉียงเหนือ ห่างจากกรุงเทพฯ มากที่สุดในภาคเหนือ มีระยะทาง 924 กม. มีพื้นที่ประมาณ 12,681.259 ตร.กม. ซึ่งใหญ่เป็นอันดับ 3 ของภาคเหนือ และเป็นอันดับ 7 ของไทย

ทิศเหนือและทิศตะวันตก ติดต่อกับเมียนม่าร์ มีเทือกเขาถนนธงชัยตะวันตก แม่น้ำสาละวิน และแม่น้ำเมย เป็นแนวพรมแดน
ทิศใต้ ติดต่อกับ อ.ท่าสองยาง จ.ตาก มีแม่น้ำยวม และแม่น้ำเงา เป็นแนวเขตกั้นสองจังหวัด
ทิศตะวันออก ติดกับอ.เวียงแหง อ.เชียงดาว อ.แม่แตง อ.แม่แจ่ม อ.ฮอด และอ.อมก๋อย จ.เชียงใหม่ มีเทือกเขาถนนธงชัยกลาง และเทือกเขาถนนธงชัยตะวันออกเป็นแนวแบ่งเขต

ฤดูร้อน จะเริ่มระหว่างกลางเดือนก.พ.-กลางเดือนพ.ค.
ฤดูฝน จะเริ่มช่วงกลางเดือนพ.ค.-เดือนต.ค. ฝนจะตกหนักมากที่สุดในเดือนส.ค.
ฤดูหนาว จะเริ่มช่วงเดือนต.ค.-กลางเดือนก.พ.

แม่ฮ่องสอนมีความหลากหลายของชุมชนที่อาศัยอยู่ร่วมกัน แบ่งออกได้เป็น 2 กลุ่มใหญ่ คือ กลุ่มคนไทยเชื้อสายไทยใหญ่ หรือคนไต เป็นกลุ่มที่อยู่บนพื้นที่ราบ ชุมชนส่วนใหญ่ที่อาศัยอยู่ในจังหวัดจะเรียกตัวเองว่า “ไตโหลง” หรือเรียกสั้นๆ ว่า “ไต” และ กลุ่มชาวไทยภูเขา ที่มีมากถึง 576 กลุ่มบ้าน ในทุกอำเภอของแม่ฮ่องสอน แบ่งเป็นเผ่าต่างๆ เช่น กะเหรี่ยง เป็นชนเผ่าที่มีประชากรมากที่สุดของชาวไทยภูเขา มูเซอ ลีซอ ลัวะ แม้วหรือม้ง ปาดอง หรือกะเหรี่ยงคอยาว และจีนฮ่อ

ความหลากหลายทั้งธรรมชาติและผู้คนคือมนต์ขลังเรียกผู้คนให้มาเยือนมากตลอดหน้าหนาว

แนะก่อนเที่ยว

ปีพิเศษที่แม่ฮ่องสอน

เมื่อฤดูหนาวมาถึง ผู้คนจากทุกสารทิศโดยเฉพาะชาวกรุง ต่างพร้อมอกพร้อมใจเดินทางกันขึ้นเหนือ โดยเริ่มต้น ณ เชียงใหม่ แล้วเส้นทางวงกลมเชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน ก็จะเต็มไปด้วยรถราของผู้มาเยือนอย่างคึกคัก และไม่ว่าคุณจะเดินทางโดยเครื่องบินจากกรุงเทพฯ สู่เชียงใหม่ และบินจากเชียงใหม่สู่แม่ฮ่องสอน เมื่อลงจากเครื่องบินแล้วคงปฏิเสธที่จะใช้รถยนต์ต่อไม่ได้ เพราะที่แต่ละแห่งนั้นอยู่ห่างกัน ยิ่งใครที่ชอบขับรถ การได้ผจญโค้งกว่าพันโค้ง จะทำให้คุณขับสนุกแน่

ก่อนออกไปผจญภัยควรเช็กสภาพรถให้อยู่ในสภาพที่พร้อม และต้องเช็กเส้นทางที่จะเข้าไปถึงสถานที่ท่องเที่ยวที่คุณต้องการไปให้ละเอียดด้วย เพราะเส้นทางวงกลมรอบแม่ฮ่องสอนนั้นต้องผ่านโค้งถึง 1,864 โค้ง และบางสถานที่เที่ยวต้องอาศัยรถกระบะ 4WD เท่านั้น
หลังจากเตรียมสภาพรถ และเช็กสภาพเส้นทางเรียบร้อยก่อนออกเดินทางเรียบร้อยแล้ว สิ่งที่ไม่ควรพลาดลำดับต่อมาก็คือ การศึกษาข้อมูลสถานที่เที่ยว

แม่ฮ่องสอนยังมีความหลากหลายของชุมชนหลากเผ่าพันธุ์ที่อาศัยอยู่ร่วมกันมาช้านาน ทัวร์ท่องเที่ยวแม่ฮ่องสอนปัจจุบันมีทริปไปเยี่ยมชมวิถีชีวิตชาวบ้าน หรือการเที่ยวเชิงอนุรักษ์ และพักผ่อนแบบโฮมสเตย์ ต้องเคารพกฎระเบียบของเจ้าบ้าน และระมัดระวังคำพูดคำจา การปฏิบัติตัว ไม่ให้ไปกระทบความเชื่อ ความศรัทธา หรือประเพณีดั้งเดิมของชาวบ้าน

เที่ยวอะไรกัน

วันแรกที่มาถึง ไม่ว่าคุณจะมาด้วยพาหานะใดก็ตาม เช็คอินเข้าที่พักกันก่อน ช่วงฤดูหนาวที่พักมักถูกจับจองเต็ม เพราะเป็นช่วงที่สวยที่สุดของปี ฝรั่งก็มาก คนไทยก็เยอะ ที่พักในตัวเมืองแต่ละแห่งมีขนาดไม่ใหญ่นัก เพราะแต่ละปีจะมีแขกเข้าพักเต็มก็ช่วงฤดูหนาว ซึ่งก็มีเพียงไม่กี่เดือน

ส่วนวัยรุ่น นักเรียน นิสิต นักศึกษา ที่มีงบจำกัด แต่อยากเที่ยวได้ทั่วและนานวัน นิยมไปนอนวัด เช่น ที่วัดจองกลาง วัดหัวเวียง ทางวัดจัดศาลาและมีเครื่องนอนเป็นอย่างดี ส่วนค่าที่พักนั้นแล้วแต่จะทำบุญกับวัด วิธีนี้สนุกและประหยัด โดยเหมาสองแถวจากเชียงใหม่มาเที่ยวกัน และนอนวัด สองแถวคันหนึ่งนั่งกันไม่เกิน 8 คนกำลังดี

หายเหนื่อยจากการเดินทางแล้ว เริ่มเที่ยวในตัวเมืองก่อน ชมวัดไทยศิลปะพม่า จุดชมวิว บรรยากาศเมือง ตบท้ายด้วยถนนคนเดิน

วัดจองคำ วัดจองกลาง
Location: ถ.ชำนาญสถิตย์ กลางตัวเมืองแม่ฮ่องสอน
How to go: สวนสาธารณะหนองจองคำ วัดทั้งสองอยู่ด้านหลังบึงแห่งนี้

วัดจองคำเก่าแก่นี้สร้างโดยชาวไทยใหญ่ ตั้งแต่ปีพ.ศ. 2370 ยุคเดียวกับการสร้างเมืองแม่ฮ่องสอน ไปดูวิหารหลวงพ่อโต สถาปัตยกรรมแบบไทยใหญ่ ข้างในมีพระประธานคือหลวงพ่อโต จำลองมาจากพระศรีศากยมุนี วัดสุทัศนเทพวราราม กรุงเทพฯ
วัดจองกลาง ที่อยู่รั้วติดกัน ไปดูเจดีย์ประธานทรงเครื่องแบบมอญ เจดีย์ทาสีทอง ส่วนพิพิธภัณฑ์มีตุ๊กตาไม้แกะสลักนำมาจากพม่าเมื่อ พ.ศ. 2400 รวม 33 ตัว และยังมีข้าวของอื่นๆ ให้ชมหลายชิ้น

ดอยกองมู
Location: ดอยกองมู
How to go: ขับรถขึ้นดอยกองมูได้ที่จากทางแยกขวาของถนนผดุงม่วยต่อ (ด้านข้างวัดพระนอน) 1.6 กม.
ดอยไม่สูงแต่เห็นวิวแม่ฮ่องสอนได้กว้างไกล เป็นจุดเด่นที่ใครๆ ก็ไม่พลาด มองเห็นสนามบินได้ชัดเจน ส่วนจุดเด่นตัววัดอยู่ที่พระเจดีย์องค์ใหญ่ สร้างโดยพ่อค้าชาวไทยใหญ่เมื่อ พ.ศ. 2403 เจดีย์องค์เล็กนั้น พญาสิงหนาทราชา ผู้ครองเมืองแม่ฮ่องสอนคนแรกสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2417

วัดพระนอน
Location: เชิงดอยกองมู ถ.ผดุงม่วยต่อ
How to go: ขับรถลงจากดอยกองมูแล้วแวะเที่ยวต่อได้เลย อยู่ตรงข้ามกับวัดก้ำก่อ
ไปชมพระพุทธรูปปางไสยาสน์ ศิลปะพม่า มีความยาวองค์พระ 12 ม. บนแท่นสูง 3 ม. สันนิษฐานว่าสร้างสมัยพญาสิงหนาทราชา ยังมีโบสถ์หลังเก่าที่น่าชม สร้างเมื่อพ.ศ. 2469 สถาปัตยกรรมไทยใหญ่ที่งดงาม และยังมีของดีน่าชมอื่นๆ อีกเช่น ในพิพิธภัณฑ์มีพระพุทธรูปปางต่างๆ รูปปั้นสิงห์คู่ด้านหลังวัด เชิงบันไดขึ้นดอยกองมู ฯลฯ

วัดก้ำก่อ
Location: เชิงดอยกองมู ถ.ผดุงม่วยต่อ
เป็นอีกวัดหนึ่งที่อยู่ในย่านนี้เชิงดอยกองมู ตรงข้ามวัดพระนอน เป็นวัดเก่าตั้งแต่โบราณ สร้างตั้งแต่ พ.ศ. 2433 จุดเด่นอยู่ที่หลังคาคลุมทางเดินสถาปัตยกรรมไทยใหญ่ เด่นกว่าวัดอื่นๆ หลังคาเล่นระดับลดหลั่นตามความลาดชันของพื้นดิน

วัดหัวเวียง
Location: ใกล้สี่แยกไฟแดงถ.สิงหนาทบำรุง กลางเมืองแม่ฮ่องสอน

หรือภาษากลางเรียกว่าวัดกลางเมือง อยู่ใกล้สี่แยก ถ.สิงหนาทบำรุง ไปชมพระเจ้าพาละแข่ง เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย โดยช่างชาวมัณฑะเลย์ พม่า เป็นพระพุทธรูปหล่อด้วยทองเหลือง ส่วนวิหารพระเจ้าพาลาละแข่ง เป็นสถาปัตยกรรมไทยใหญ่ ใช้ไม้ หลังคาเป็นเรือนยอดซ้อนห้าชั้น บนสุดประดับฉัตรซึ่งทำจากโลหะ หลังคามุงกระเบื้องไม้ฉลุลายอย่างงดงาม

ถนนคนเดินหนองจองคำ

Location: บริเวณหนองจองคำ ถนนริมฝั่งด้านหน้าของวัดจองกลางและวัดจองคำ

อยู่กลางเมืองทางไปวัดจองคำ ใกล้บึงน้ำใหญ่ ช้อปปิ้งสินค้าที่ระลึกซึ่งเป็นของจากแม่ฮ่องสอน
ถนนคนเดินที่นี่ไม่เหมือนถนนคนเดินที่อื่นๆ เขาสงวนสิทธิเอาไว้ให้คนเมืองแม่ฮ่องสอนเท่านั้น สินค้าที่ได้จึงรับรองได้ว่าเป็นสินค้าพื้นเมืองจริงๆ ไม่ได้ส่งไปจากกรุงเทพฯ
ช้อปปิ้งกลางลมหนาวจนพอใจแล้ว กลับไปนอนอุ่นใต้ผ้าห่มที่รีสอร์ต พรุ่งนี้มีโปรแกรมสนุกๆ รออยู่อีกเพียบ

เหตุที่คุณควรเที่ยวแม่ฮ่องสอนอย่างน้อย 2 คืนก็เพราะว่า คืนแรกผ่านไปแล้วหลังเที่ยวตัวเมือง ส่วนวันที่สองออกนอกเมืองไปหน่อย ไปเที่ยวหลายที่ ก่อนที่จะกลับมาพักในตัวเมืองอีกคืนหนึ่ง หรือจะนอนที่นอกเมืองก็ได้ หลายแห่งมีที่พักพร้อมบริการ เช่น บ้านรักไทย ปางอุ๋ง ฯลฯ

โปรแกรมที่พลาดไม่ได้คือไปเที่ยวหมู่บ้านกะเหรี่ยงคอยาว ซึ่งถือเป็นจุดเด่นของแม่ฮ่องสอน หมู่บ้านกะเหรี่ยงนี้มีอยู่ 3 หมู่บ้านให้เลือก คือบ้านน้ำเพียงดิน บ้านห้วยเสือเฒ่า และบ้านในสอย

บ้านน้ำเพียงดิน
Location: ต.น้ำเพียงดิน อ.เมืองแม่ฮ่องสอน
How to go: จากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ใช้ทางหลวงหมายเลข 108 ไปทางอ.ขุนยวม เมื่อผ่านศูนย์ราชการแล้วเลี้ยวขวาเข้าทางหลวงหมายเลข 1025 ประมาณ 600 ม. พบสามแยกเลี้ยวซ้ายไปอีก 1.5 กม. แล้วเลี้ยวขวาเข้าถนนรพช. อีก 4 กม. ถึงบ้านห้วยเดื่อ จอดรถแล้วเตรียมลงเรือหางยาวที่นี่ นั่งเรือไป 1 ชม. ถึงหมู่บ้านกะเหรี่ยงน้ำเพียงดิน

หมู่บ้านนี้ตั้งอยู่ชายแดนไทย-เมียนม่าร์ ใช้เวลาชั่วโมงเศษ เป็นกะเหรี่ยงคอยาวกลุ่มแรกที่เข้ามาเมืองไทย ชุมชนของพวกเขาอยู่กันแบบเรียบง่าย ขายของที่ระลึกให้นักท่องเที่ยว ใช้เวลาเดินเที่ยวสัก 2 ชม. กำลังดี จากนั้นเดินทางกลับทางเรือเช่นเดิม จะไปเที่ยวบ้านกะเหรี่ยงต่อ หรือไปที่อื่นก็ยังมีเวลาอีกกว่าครึ่งวัน

บ้านห้วยเสือเฒ่า
Location: บ้านห้วยเสือเฒ่า ต.ผาบ่อง ห่างจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน 12 กม.
How to go: จากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ใช้ทางหลวงหมายเลข 108 ไปทางอ.ขุนยวม เมื่อผ่านศูนย์ราชการแล้วเลี้ยวขวาเข้าทางหลวงหมายเลข 1025 ไป 600 ม. พบสามแยกให้เลี้ยวซ้ายไปยังบ้านห้วยเสือเฒ่า

อยู่ใกล้กับตัวเมืองแม่ฮ่องสอนมากที่สุด จึงได้รับความนิยมมากที่สุดเช่นกัน การสร้างบ้านก็เหมือนที่บ้านน้ำเพียงดิน บ้านยกพื้น หลังคามุงใบตองตึง ขายของที่ระลึกเช่นกัน จุดเด่นอีกอย่างของหมู่บ้านนี้คือมีบริการนั่งช้างด้วย ซึ่งต่างชาติจะนิยมมากกว่าคนไทย

บ้านในสอย
Location: บ้านในสอย ต.ปางหมู ห่างจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน 33 กม.
How to go: จากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ใช้ทางหลวงหมายเลข 1095 ไปทาง อ.ปางมะผ้า 2 กม. ถึง กม.ที่ 206 เลี้ยวซ้ายไปตามถนนเลียบแม่น้ำปายอีก 2 กม. เมื่อข้ามสะพานแม่น้ำปายแล้ว ถึงสามแยกเลี้ยวซ้ายไปบ้านในสอยอีก 11 กม.

ทางไปบ้านในสอยจะผ่านบ้านขุนกลาง ได้ชมวิวสวยๆ ในช่วงเลียบแม่น้ำปายจนข้ามสะพานแม่น้ำปาย แม้จะอยู่ไกลหน่อย แต่ได้รับความนิยมไม่น้อย หญิงสาวชาวปาดองเหมือนกันกับที่สองหมู่บ้านแรก ชาวกะเหรี่ยงกลุ่มนี้อพยพมาจากบ้านน้ำเพียงดิน
3 หมู่บ้านกะเหรี่ยงนี้ คุณอาจเลือกไปที่ใดที่หนึ่งก็พอ แต่ถ้าจะไปทั้ง 3 หมู่บ้าน ต้องใช้เวลาทั้งวัน ส่วนใหญ่จะไปใกล้ๆ เพื่อจะมีเวลาเหลือไปเที่ยวที่อื่นต่อ ซึ่งก็เป็นแหล่งท่องเที่ยวนอกเมือง เช่น น้ำตกผาเสื่อ บ้านรักไทย
หากช่วงเช้าไปเที่ยวบ้านกะเหรี่ยงแห่งเดียว ก็มีเวลาเหลืออีกแยะ ใกล้เที่ยงแล้วไปกินอาหารจีนยูนนานที่บ้านรักไทย แวะเที่ยวน้ำตกผาเสื่อ

น้ำตกผาเสื่อ
Location: ต.หมอกจำแป่ ห่างจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน 25 กม.
How to go: จากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ใช้ทางหลวงหมายเลข 1095 ไปทางอ.ปางมะผ้า เลี้ยวซ้ายที่กม. 191 ผ่านบ้านหมอกจำแป่ ต่อด้วยถนนรพช. บ้านหมอกจำแป่-ห้วยขาน ถึงตัวน้ำตก

น้ำตกขนาดไม่เล็กไม่ใหญ่ บางช่วงของปีเขามีโปรแกรมไต่หน้าผาลงน้ำตกด้วย แต่ได้ชมวิวอย่างเดียวก็คุ้มค่าแล้ว ร่มรื่นด้วยป่าเบญจพรรณ หากชอบน้ำตก ยังมีอีกแห่งอยู่ท้ายเขื่อนแม่สงา ชื่อน้ำตกแม่สะงา ไปทางเดียวกับน้ำตกผาเสื่อ แยกขวาทางเขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำแม่สะงา เดินเท้าสัก 200 ม.
น้ำตกนี้สูง 15 ม. ลำน้ำเดียวกับน้ำตกผาเสื่อ บรรยากาศร่มรื่น คนไม่ค่อยมาเที่ยว เลยดูลึกลับสักหน่อย
จากน้ำตกผาเสื่อ หากคุณขับรถขึ้นเขาไปอีก 5 กม. จะถึงพระตำหนักปางตอง อยู่ทางด้านซ้าย พระตำหนักนี้เป็นที่ตั้งของโครงการพัฒนาที่สูงปางตอง ตามพระราชดำริ ร.9 อยู่ในระดับความสูง 800 ม. อากาศเย็นสบายตลอดปี

ถ้ำปลา
Location: เขตอุทยานฯถ้ำปลา-ผาเสื่อ ห่างจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน 17 กม.
How to go: จากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ใช้ทางหลวงหมายเลข 1095 ทางไป อ.ปาย กม.ที่ 192-193 ถึงลานจอดรถ
Facilities: ห้องน้ำ ร้านขายอาหาร เครื่องดื่ม กาแฟสด

จุดเด่นอยู่ที่ไปชมฝูงปลาพลวง ที่ปากถ้ำซึ่งมีธารน้ำไหลออกมาจากใต้เขา เป็นวังน้ำกว้าง ปลาตัวโต

จบไปอีกวัน สำหรับเที่ยว อ.เมืองแม่ฮ่องสอน พรุ่งนี้เช้าหากใครหมดเวลาก็บินกลับเชียงใหม่ แล้วกลับกรุงเทพฯ หรือใครจะไปเที่ยวทุ่งดอกบัวตองที่ดอยแม่อูคอ อ.ขุนยวม อยู่ห่างออกไปอีก 60 กม.ก็น่าสนุก

ปางอุ๋ง
Location: โครงการในพระราชดำริปางตอง 2 (ปางอุ๋ง) ใกล้กับบ้านรักไทย
How to go: จากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน ใช้ทางหลวงหมายเลข 1095 ทางไป อ.ปางมะผ้า 10 กม. เลี้ยวซ้ายไปบ้านรวมไทย ผ่านน้ำตกผาเสื่อ พระตำหนักปางตอง เลี้ยวซ้ายแล้วขับตรงไปต่อจนถึงหมู่บ้านมะเขือส้ม จะมีทางแยกให้เลี้ยวขวา จากนั้นตรงไปไม่ไกลจะถึงบ้านรวมไทย หรือปางอุ๋ง
Facilities : ลานกางเต็นท์ ห้องน้ำรวม และบ้านพัก

หมู่บ้านรวมไทย เป็นหมู่บ้านภายในโครงการในพระราชดำริปางตอง 2 (ปางอุ๋ง) ผืนป่าอันเคยเสื่อมโทรมจากการทำไร่เลื่อนลอยมาก่อน พลิกฟื้นกลายมาเป็นป่าต้นน้ำที่อุดมสมบูรณ์ เป็นอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่บนยอดเขาสูง รอบๆ อ่างเก็บน้ำยังสะพรั่งไปด้วยดอกไม้เมืองหนาวนานาชนิด ริมอ่างเก็บน้ำมีแนวสนปลูกเรียงรายอย่างสวยงาม ยามพระอาทิตย์ขึ้นส่องผิวน้ำที่อบอวลไปด้วยไอหมอกเกิดเป็นความมหัศจรรย์ที่สวยงาม น่าเดินทางมาค้างคืนกันในเต็นท์ใต้ป่าสนแห่งนี้

ทุ่งดอกบัวตองดอยแม่อูคอ อ.ขุนยวม
หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 สิ้นสุดลง 10 ปี ได้มีมิชชันนารีจากคณะนิวไทรบ์มูฟเม้นท์ ในศาสนาคริสต์ นิกายโปรแตสแต็นท์ เดินทางมาจากสหรัฐอเมริกาเพื่อทำงานเผยแผ่พระกิตติคุณกับชาวลั๊ว ชาวไทยแม่ฮ่องสอนในยุคนั้นเรียกนามมิชชันนารีทั้งสองคนนี้ว่า “น้อยแก้วหนานเป็ง” ทั้งสองมิได้นำเพียงพระกิตติคุณมาสู่ดงดอยแห่งขุนยวมเท่านั้น แต่ได้นำเมล็ดทานตะวันพันธุ์แม็กซิกันมาหว่านบนภูเขาอันโล่งโล้นสีน้ำตาล ให้กลายเป็นภูเขาสีเหลืองสะพรั่งไปด้วยดอกทานตะวันที่ออกดอกสวยที่สุดพร้อมกับการมาถึงของฤดูหนาว เดือนพ.ย.

และความที่อยู่ใกล้กับ อ.เมืองแม่ฮ่องสอน จึงจัดโปรแกรมเที่ยวง่าย และยังไปเที่ยวน้ำตกแม่สุรินทร์ ที่อยู่ห่างดอยแม่อูคอไปเพียงเล็กน้อยได้ด้วย

Location: บ้านแม่อูคอ ต.แม่อูคอ ห่างจากตัว อ.ขุนยวม 27 กม.
How to go: อาจจะเหมารถจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอนมาเที่ยว หรือเช่ารถขับ ทุ่งดอกบัวตองห่างจากตัวเมืองแม่ฮ่องสอน 60 กม.

บัวตองที่มิชชันนารีนำติดตัวมานี้เป็นไม้พื้นเมืองของอเมริกากลางและหมู่เกาะเวสต์ อินดีส คล้ายกับทานตะวัน และดาวเรือง กลีบดอกบัวตองสีเหลืองสดใส ตัดกับท้องฟ้าฤดูหนาวสีน้ำเงิน อากาศเย็นสบาย สวยสุดเดือน พ.ย. พอย่างเข้า ธ.ค.ก็เริ่มโรย และกว่าจะบานใหม่ก็ต้องใช้เวลาไปถึง พ.ย.ปีหน้าโน่น บัวตองทุ่งใหญ่นี้งดงามมากว่า 70 ปีแล้ว

ดอยแม่อูคอในปัจจุบันได้รับการจัดตั้งเป็นวนอุทยานแห่งชาติทุ่งบัวตอง
จุดชมทุ่งบัวตองมีหลายมุม บริเวณตีนดอยเขาทำศาลาไม้ไว้ มองเห็นทุ่งบัวตองที่ไล่ระดับสูงขึ้นไปจนถึงยอดดอย สวยและยิ่งใหญ่มาก หากขึ้นไปบนสุดบริเวณศาลารับเสด็จ แล้วมองลงมาก็จะเห็นทุ่งบัวตองอันกว้างใหญ่ ท่ามกลางทะเลภูเขาอันสลับซับซ้อน เป็นจุดชมพระอาทิตย์ตกที่สวยงามอีกด้วย
มีเต็นท์ให้เช่าจากทาง อบต.พร้อมเครื่องนอน มีร้านอาหารให้บริการตีนดอยแม่อูคอ
เช้าวันรุ่งขึ้น เดินทางต่อไปอีกนิดเดียวเพื่อไปเที่ยวน้ำตกแม่สุรินทร์ ซึ่งถือได้ว่าเป็นที่เที่ยวเด่นสุดอีกแห่ง

น้ำตกแม่สุรินทร์
Location: บ้านแม่สุรินทร์ ต.แม่ยวมน้อย ห่างจากตัวเมืองขุนยวม 40 กม.
How to go: ขับรถไปตามถนนรพช. (แม่อูคอ-บ้านหัวฮะ) 11 กม. จากลานจอดรถเดินไปชมน้ำตกได้เลย
Facilities: บ้านพักอุทยานฯ ลานกางเต็นท์ ห้องน้ำ ส่วนร้านอาหารมีจำหน่ายในช่วงหน้าหนาวที่ดอกบัวตองบาน

ได้รับการขนานนามว่าเป็นน้ำตกที่ทิ้งตัวลงเป็นชั้นเดียวที่สูงที่สุดในประเทศ ความสูงกว่า 100 ม. มีบ้านพักอุทยานฯ ให้บริการ หน้าหนาวมักจะถูกจองจนเต็ม โดยเฉพาะเดือน ธ.ค. พักที่อุทยานฯ แล้วค่อยขับรถไปเที่ยวทุ่งบัวตองก็ได้ เพราะอยู่ห่างกันแค่ 11 กม.
อุทยานฯ น้ำตกแม่สุรินทร์นั้นมีพื้นที่กว้างใหญ่มาก กินพื้นที่ไปถึง อ.เมืองแม่ฮ่องสอน แต่ที่ อ.ขุนยวมนี้ มีน้ำตกแม่สุรินทร์ที่เด่นที่สุด หากคุณอยากเที่ยวอุทยานฯ นี้ให้ทั่ว ยังมีที่เที่ยวอื่นๆ อีก เช่น ไปเดินป่าขึ้นดอยปุยหลวงที่ อ.เมือง ไปแค้มปิ้งบนยอดเขาสักคืน ติดต่อเจ้าหน้าที่ ส่วนที่ทำการอุทยานฯนั้นอยู่ที่อ.เมืองเช่นกัน

ห่างจากน้ำตกแม่สุรินทร์ 90 กม. ในเขต อ.เมืองแม่ฮ่องสอน ไปกางเต็นท์พักแรมริมแม่น้ำปายได้ มีกิจกรรมล่องแก่งด้วยเรือยางสนุกๆ ติดต่อที่ทำการอุทยานฯ ได้เลย
หรือหากจุใจที่ดอยแม่อูคอ และน้ำตกแม่สุรินทร์แล้ว อยากกลับเชียงใหม่ ก็ใช้ทางหลวงหมายเลข 1263 ตัดเข้าสู่ อ.แม่แจ่ม จ.เชียงใหม่ได้เลย ไม่ต้องไปอ้อมไกล

ที่เที่ยวทั่วไปในอำเภอขุนยวม

วัดต่อแพ
Location: ริมแม่น้ำยวม บ้านต่อแพ ต.แม่เงา
How to go: จากตัวเมืองขุนยวม ไปตามถนนรพช. (ขุนยวม-บ้านแม่สุรินทร์) มุ่งหน้าไปบ้านต่อแพ ห่างจากตัวเมืองขุนยวม 5 กม.

ไปชมเจดีย์ทรงเครื่องแบบมอญ และวิหารแบบไทยใหญ่ ส่วนศาลาการเปรียญ ชมสถาปัตยกรรมพม่าผสมไทยใหญ่ สร้างด้วยไม้สักทั้งหลัง และพลาดไม่ได้ต้องชมผ้าม่านโบราณที่ชาวพม่านำมามอบให้กับวัด อายุกว่าร้อยปี ศิลปะแบบพม่า

วัดม่วยต่อ
Location: ตัวเมืองขุนยวม
How to go: จากตัวเมืองขุนยวม ไปทาง อ.แม่สะเรียง ใกล้กับโรงพยาบาลขุนยวม

ตรงข้ามกับศูนย์วัฒนธรรมท้องถิ่นอำเภอขุนยวม ไปดูเจดีย์ทรงเครื่องแบบมอญ ยอดประดับด้วยฉัตรโลหะ ส่วนจองนั้นแม้จะสร้างขึ้นใหม่เมื่อ พ.ศ. 2527 แต่สวยงาม หลังจากเที่ยววัดแล้วข้ามไปฝั่งตรงข้ามจะถึงศูนย์วัฒนธรรมท้องถิ่นอ.ขุนยวม
ไปชมนิทรรศการที่จัดแสดงเหตุการณ์ทหารญี่ปุ่นบุกไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 ซึ่งมีการจัดแสดงอาวุธยุทโธปกรณ์ ข้าวของเครื่องใช้ไว้ให้ชมต่างหน้า